- مجموعه: روانشناسی کودکان
استرس در کودکان معمولا منجر به کج خلقی در آنها می شود
علائم و راههای کاهش استرس در کودکان
تشخیص و کاهش استرس در کودکان نقش کلیدی در فرایند اجتماعی شدن کودک دارد. ترس و تشویش باعث ابتلا به اضطراب و استرس در کودکان میشود و لذا والدین باید در مسیر رشد کودکان خود کاملا متوجه بروز و ظهور این عوامل در رفتار ایشان باشند. رفتارهایی مثل خجالتی و گوشه گیر بودن، جزو شایع ترین استرسهای اجتماعی کودکان است که می تواند زندگی آنان را مختل کند.
بروز ترس در کودکان، قابل پیش بینی و در تمام سنین، یکسان نیست. نقش محوری خانواده به عنوان عاملی در ایجاد اختلال اضطراب در کودکان و یا رفع آن همیشه مورد تاکید است. در مواردی انتقال استرس برای کودک از پدر و مادر، بر اثر مشاهده و الگوسازی رفتارهای ایشان صورت می گیرد. کودکان می توانند برای مقابله با استرس و اضطراب و ناکامی، از روش های دفاعی مانند کناره گیری، انکار کردن، سرکوبی و فرافکنی استفاده کنند.
کودک یاد گرفته همیشه از موقعیتها و شرایط ناراحت کننده و محرکهای آزار دهنده، کناره گیری کند تا به آرامش برسد. مشاورین روانشناس همچنین مکیدن انگشتان و شب ادرای را نیز از علائم اضطراب و استرس کودکان میدانند که حتی در سنین نوجوانی هم قابل مشاهده است.
در واقع وقتی کودک نتواند روشهایی برای مقابله با اضطراب بجوید، مجبور می شود به زمان خردسالی برگردد. دنیای کودک کوچک است و اگر برایش مشکلی پیش بیاید؛ مثلا امتحانی را بد داده باشد و یا در ورزش یا کاری شکست خورده باشد، بدترین سناریو را می نویسد و دنیای خود را تیره و تار می کند. تحقیقات روانشناسان نشان میدهد از هر هشت کودک، یک نفر دچار اضطراب است.
علائم اضطراب و استرس در کودکان
موارد زیر میتواند نشان دهندۀ این باشد که فرزند شما مضطرب است. در این صورت شما بعنوان خانواده مهمترین نقش را در کمک به وی دارید و برای تسهیل این نقش میتوانید از جدیدترین نتایج تحقیقات علم روانشناسی و مشاوران روانشناس استفاده کنید تا علت اضطراب را در وجود کودک پیدا کنید تا زندگی بهتری داشته باشد. نکته ای که باید یک بار دیگر بر آن تاکید کنیم ضرورت تشخیص این اختلال است که هرچه زودتر صورت بگیرد درمان سهل تر خواهد بود.
استرس کودکان و اشتغال فکری به بدترین انتخاب
اگر برای این دسته از کودکان مشکلی پیش بیاید ایشان همیشه به بدترین گزینه فکر می کنند و به جای امید داشتن، ناامیدی همۀ وجودشان را فرا می گیرد.
بدغذایی نشانه بارز استرس کودک
عادتهای غذایی کودکان هم شبیه بزرگسالان به احساساتشان بستگی دارد. کودکان مضطرب ممکن است بطور ناگهانی از غذایی که همیشه دوست داشتند بیزار شوند و یا نسبت به وعده غذایی خود وسواس زیادی به خرج دهند؛ نیز تمایل دارند مخفیانه غذا بخورند، در این صورت می توانند خودشان انتخاب کنند و یا بطور دلخواه غذا بخورند.
ابتلا به مشکلات جسمی ناشی از استرس در کودکان
بیشتر کودکانی که اضطراب دارند از مجموعه ای از مشکلات جسمی مثل سردرد، دل درد، دردهای عضلانی هم شکایت می کنند، این علائم ممکن است باعث شود فرزند خانواده نتواند به مدرسه برود یا در کلاس های فوق برنامه شرکت کند. عکس العملهای فیزیکی نسبت به اضطراب زمانی در فرزندتان نمایان می شود که او نتواند در مورد احساسش با کسی صحبت کند. شاید شما هم عصبی شوید و تصور کنید فرزندتان ادای مریضی را درمی آورد، اما در واقع این اضطراب است که در پس این علائم نهفته است.
استرس در کوکان باعث کج خلقی می شود
اگر کودک استرسی و مضطرب، در تکلم مشکل داشته باشد و یا نتواند احساسش را نسبت به عاملی که سبب اضطرابش شده در قالب کلمات بیان کند، ممکن است تندخو و کج خلق شود.
استرس در کودکان باعث بزرگ کردن مشکلات می شود
در این برهه، کودک تفکرات منفی خودش را بسط میدهد و بیش از حد بزرگ می کند و از عبارات همه یا هیچ بیش از پیش استفاده میکند: «من هیچ چیز را درست انجام نمی دهم» و «چرا من همیشه اینقدر بدم؟» والدین تصور میکنند او دارد همه چیز را بزرگ می کند؛ اما باید به جای این سوء تفاهم سعی کنید از طریق همین کلمات اغراق¬آمیز همه یا هیچ با فرزندتان ارتباط برقرار کنید تا بفهمید عامل اضطراب و نارحتی او چیست.
دعوا و خشونت بی دلیل نشانه استرس در کودکان است
کودکان مضطرب معمولا رفتاری خشن و عصبی دارند. ممکن است وسایل خود را شکسته و یا تکالیف خود را انجام نداده و کتابهای خود را پاره کنند، با دوستان و یا حتی بزرگترهای خود دعوا و درگیری فیزیکی داشته باشند. از جمله نشانه های اضطراب در این مورد این است که اگر از او بپرسیم چرا چنین رفتاری دارد قادر نیست دلیل مشخصی برای رفتارش بیاورد. این رفتار عصبی و خشن و بی دلیل هشداری است به والدین که فرزندشان دچار مشکل شده است.
دعوا کردن و خشونت بی دلیل از علائم استرس در کودکان می باشد
کمال گرائی و استرس کودکان
بچه هایی که اضطراب و استرس دارند در این مواقع معمولا همه چیز را سیاه و سفید می بینند. دوست دارند همه چیز کامل باشد؛ تکالیف شان، کلاس هایی که شرکت می کنند و یا مرتب اتاق شان را تمیز میکنند. معمولا اضطراب باعث میشود از امتحان کردن چیزهای جدید منصرف شوند، چرا که می دانند وقتی برای بار اول انجامش می دهند نمی تواند درست و کامل باشد. خانواده باید سعی کند به فرزندش تفکرات مثبت را نشان دهد و او را تشویق به انجام کار تازه کند.
رابطه بدخوابی و استرس
مشکل خوابیدن نشانه استرس کودکان است درست مثل بزرگ ترها بچه های مضطرب هم وقت خواب نمی توانند فکر خود را آرام کنند و نگرانی ها و اضطراب ها به سراغ شان می آید. خوابیدن یکی از بهترین زمان های زندگی است و فرزند شما که مضطرب است نمی تواند از بهترین ساعت زندگی خود استفاده کافی را ببرد. پس اگر فرزندتان مشکل خواب دارد ممکن است دچار اضطراب و استرس کودکی باشد.
اضطراب و استرس داشتن کودک نسبت به آینده
هیچ کس در مورد آینده خبر ندارد. همین ناشناخته بودن آینده برای یک عده هیجان انگیز است، اما برای کودکانی که دچار اضطراب هستند ممکن است به کابوس تبدیل شود؛ آن ها تصور می کنند تمام اتفاقاتی که در دنیا می افتد خارج از کنترل آن هاست. اگر اطرافیانشان تجربه های بدی داشتند، تصور می کنند همین تجربه های بد هم برای آن ها اتفاق می افتد؛ بنابراین از آینده می ترسند. این تجربه های بد ممکن است شامل گم شدن در فروشگاه، تصادف کردن و ... باشد. در این جور مواقع شما نمی توانید ضمانت کنید که همچین اتفاقی برای آن ها نمی افتد، بنابراین کارتان سخت می شود. فقط فضایی را ایجاد کنید که فرزندتان بتواند احساسش را با شما در میان بگذارد.
ترس از جدا شدن از والدین نشانه اضطراب و استرس کودکان است
وقتی والدین کودکان یکی دو ساله حتی برای چند ثانیه آن ها را ترک می کنند، شروع به جیغ زدن و گریه کردن می کنند. بچه هایی هم که مضطرب هستند دقیقا همین واکنش را دارند؛ آن ها از جدا شدن از والدین شان وحشت دارند. در واقع در کنار والدین بودن به آن ها حس امنیت میدهد. اما این واکنش می تواند به درس و فعالیت های زندگی شان ضربه بزند. در صورتی که چنین علائمی را در فرزندتان دیدید، به دنبال علت این اضطراب بگردید.
در پایان نکته ای که باید یک بار دیگر مورد تاکید قرار بگیرد این است که دانش مشاوره در روزگار ما توانسته دستاوردهای بزرگی در رفع مشکلات و اختلالات رفتاری داشته باشد. در موارد حاد و بحرانی میتوانید با مشاوران کودک و روانشناس هنر زندگی تماس بگیرید.
منبع: honarehzendegi.com
📚 آموزش مهارت های زندگی به کودکان
👈🏼برای ۷ - ۹ سال
👧🏻👦🏻تفاوتهای جنسیتی در سنین پیش دبستانی
👈🏼در اینجا میتوانیم به چند مورد از خصوصیات پسران اشاره کنیم:
👦🏻پسران به طور معمول تحرک بیشتری دارند و دوست دارند فضای بیشتری برای جست و خیز و دویدن داشته باشند.
👦🏻پسران بیشتر از دختران علاقه به بازی با ابزار و وسایل بزرگ دارند و دوست دارند مدام در حال حرکت و فعالیت فیزیکی باشند.
👦🏻پسران معمولاً به خوبی دختران نمیشنوند و برای اینکه توجه آنها را جلب کنید باید با صدای بلندتری صحبت کنید و یا حتی با حرکت دست، آنها را مورد خطاب قرار دهید.
👦🏻اگر فکر میکنید پسرتان، نسبت به حرفهای شما بی توجه یا فراموشکار است باید از او بخواهید حرف شما را تکرار کند تا مطمئن شوید که به درستی منظور شما را درک کرده است.
👦🏻به پسران وقت بیشتری بدهید تا کاری که به آن مشغول هستند را تمام کنند و سپس به فعالیت بعدی بپردازند.
👦🏻اگر پسرتان با سایر همسالان خود درگیر میشود و یا زد و خورد اندکی راه میاندازد، نگران نشوید این خصوصیت طبیعی و اقتصای سنی او است. البته که باید راه و روش صحیح ابراز خشم را به او بیاموزید ولی وحشت زده نشوید و فکر نکنید که پسرتان رفتاری وحشیانه و خطرناک دارد.
👈🏼برخی از خصوصیات دختران در سنین پیش دبستانی از این قرار است:
👧🏻حتی در سنین پائین نیز، ترشح هورمون اکسی توسین در دختران سبب بروز رفتارهای مراقبت کننده و محبت آمیز که مختص مادران است میشود. دختران دوست دارند از عروسکها، نوزادان و بچههای دیگر مراقبت کنند آنها اغلب پسران را موجوداتی ویرانگر و بی ملاحظه میدانند که فقط دوست دارند به همه چیز لگد بزنند و ارزشی برای روابط انسانی قائل نیستند.
👧🏻مهارتهای کلامی مثل دایره لغات، مهارتهای ارتباطی، سخن گفتن و زبان آموزی در دختران زودتر از پسران رشد میکند.
👧🏻دختران معمولاً از تمام حواس خود استفاده میکنند در حالی که پسران بیشتر بر روی حس بینایی خود متمرکز هستند.
👧🏻دختران در این سن علاقه زیادی به پدرانشان دارند که نه تنها نشانهای از محبت به پدر بلکه علامتی از همانندسازی با مادر است.
✍🏼به طور خلاصه میتوان گفت که دختران و پسران تا حدودی از نظر رفتار، علایق و تواناییها با هم متفاوت هستند ولی شرکت در جمعهای دوستانه، بازی با همسالانی از هر دو جنس همراه با مراقبت والدین و مربیان مهدکودکها به کودکان کمک میکنند با خصوصیات و تواناییهای هر دو جنس آشنا شوند و ارتباط سالم و احترام آمیزی در دوران بزرگسالی با یکدیگر برقرار کنند
🔴مشکلات دیکته نویسی بچه ها
🔻#مشکل
معلمان بسیاری از ضعف دانش آموزان خود در دیکته شکایت دارند.
برخی از همکاران راه حلهایی را برای رفع این مشکل پیشنهاد میدهند. به طور مثال: دیکته نوشتن در خانه
🔻#مسئله
آیا دیکته نوشتن درمنزل و رونویسی معمولی مشکل این دانش آموزان را حل می کند؟
🔴#راه_حل
✔️هرگز از والدین نخواهیم که در منزل به فرزندش دیکته بگوید زیرا:
۱-روش خواندن او با شما که متخصص دراین فن هستید متفاوت است.
۲-شاید با راهنمایی ولی، او درمنزل دیکته ای با نمره بالا بگیرد ولی درکلاس نمره اش پایین تر شود چون بدون کمک نوشته است.
۳-چون بیشتر اولیا وقتی از محل کار به خانه می رسند خسته هستند ودامنه تحمل آنها کم است و بنابراین با کوچکترین بی دقتی از جانب نویسنده گوینده عصبی شده و ارتباط دوستانه آنها خدشه دار می شود.
#فرزندپروری
🔴فرزندپروری مادران شاغل
🔻#مشکل
زهره نگران در حال جستجوی کیف و جیب لباس خود بود.به پهنای صورتش اشک می ریخت. کلید خانه را گم کرده بود.
🔻 #مسئله
آیا نباید به مشکل کودکانی بود که هر روز باید پس از مدرسه با مشکل ورود به خانه و تنهایی در آن دست و پنجه نرم کنند؟
🔺 #پیشنهادها
✔️بهترین کمک به اوضاع واحوال کودک، وجود مادر در خانه واطمینان بخشیدن به وی است.
والدین محترم باید با فراهم کردن این برنامه به فکرآینده سازان جامعه باشندتااز شهروندانی سالم وشادازنظر روحی برخوردار باشند.
✔️جامعه نه تنها به جمعیت جوان نیازمند است بلکه باید ازجوانانی با روحیه آرام و پر تلاش برخوردارباشد.
✔️فرزندانی موفق و با مدبر هستند وخواهند بود که بعداز گذران یک روز پر تلاش، در خانه را مادر برایش می گشاید.
نه اینکه خودش کلید به در بیندازد و بعد به فکر گرم کردن غذا و رفع تنهایی خود باشد.
✔️اینگونه فرزندان اگر دختر باشند از کارکردن در بیرون خانه بیزار هستند و با لحنی قاطع می گویند : دوست ندارم ؛فرزندم مشکلات من را داشته باشد.
✔️بهتراست تا زمانی که کودکان دوران ابتدایی را می گذرانند . مادران از تقلیل ساعت کار و یا استفاده از مرخصی های بدون حقوق استفاده کنند تا ترس و حس مسئولیت بی موقع از ایشان سلب گردد.
✔️اهمیت وجود خانم های تحصیل کرده و مفید ؛
در ادامه وپیشرفت جامعه را نباید نادیده گرفت.
اما دولتمردان محترم باید روی قوانین مربوط به مرخصی زایمان و دوران مراقبت از کودک را تجدید نظر کرده و به فکر آسایش خاطر نوجوانان ایران عزیزمان باشند.
✍️#شکوفه_شریفی روزبهانی
#فرزندپروری
🔴 انواع بازی های مورد علاقه ی کودکان
🔸الف: بازی های مورد دلخواه و بی قانون و قاعده:
در این نوع بازی ها، قانون و مقررات و قواعد هیچ گونه نقشی ندارند و در اغلب موارد نیز انفرادی انجام می پذیرند. در این بازی ها كودك آنچنان كه رغبت می كند و دلش می خواهد مشغول و سرگرم می گردد و هرگاه خسته شد بازی را رها می كند.
🔸ب: بازی های نمایشی و هیجان انگیز:
این گونه بازی ها به توانایی های كودك می افزاید تا از تنگناها و محدودیت هایی كه «دنیای واقعیت ها» به او تحمیل می كند؛ بگریزد. بازی های مورد نظر، كودك را قادر می سازد تا آرزوهای خود را جامه عمل بپوشاند و همچنین به او فرصت می دهد تا خود را از دام بدخلقی برهاند و بر موقعیت هایی كه در زندگی واقعی او را آزار می دهند فائق آید. بازی های نمایشی همچون آیینه ای می ماند كه فرهنگ جامعه كودك را منعكس می نماید.
🔸پ- بازی های خیالی:
این نوع بازی ها بیشتر با تخیل و تفكر كودكان ارتباط دارد. نقشی كه كودك در حین بازی های خیالی خود ایفا می نماید برای او بسیار هیجان انگیزتر و جالب تر از زندگی واقعی می تواند جلوه كند.
#
بحث شیرین #شاگردپروری در خدمت معلمان بزرگوار هستیم👇👇
🔴 ضرورت توجه معلمان به بهداشت شاگردان
🔻 #مشکل
کلاس شروع می شود معلم با طرح تدریس و تمایل به یاددهی هرچه راحت و مفیدتر با گامهایی استوار به سوی کلاس می رود .
هیچ مشکلی نداشته وندارد !
به در کلاس می زند، در را باز می کند ، دانش آموزان با سروصدا و شور وحال بالاخره متوجه ورود معلم می شوند، واییییی اصلا از همین ابتدای ورود تحمل بوی نامطبوع کلاس فضا را سنگین و غیرتحمل می کند .
دانش آموزان خانمهای زیبا و جوان و ظاهرا آراسته هستند!
و بنابراین هر عکس العملی نسبت به این وضعیت ناخوشایند؛ توهین آمیز بنظر میرسد!
🔻#مسئله
در مکانهای عمومی؛ چه فرهنگی؛ چه مذهبی با این مشکل مواجه می شویم
صدالبته در منزل نیز این مسئله وجود دارد.
وقتی یک روز تمام لباسی را در تن داریم
و جورابی برپا؛ این می تواند کانونی برای رشد و تکثیر هر موجود میکروسکوپی باشد! و طبیعتا وضعیتی ناخوشایند را ایجاد کند.
چطور میتوان بگونه ای این مسئله را گوشزد که بخصوص برای جوانان گزنده و ناراحت کننده نباشد؟؟
🔺#راه_حل
✔️پیشنهادها
۱-از دانش آموزانی که بیشتر مورد ظن هستند بخواهیم برای هدفی از پیش تعیین شده از کلاس خارج شده وبعد وارد کلاس در بسته شوند تا خودشان وضعیت مناسب کلاس را تجربه کنند.
۲-با آن دسته از دانش آموزانی را که احتمالا باید به نظافت خود توجه بیشتری داشته باشند به صورت خصوصی در مورد نحوه نظافت لباسها و بدن صحبت کنیم .
۳-توصیه های بهداشتی عمومی را به همه دانش آموزان عرضه کنیم ... این که مثلا هر روزدوش بگیرند.
شاید به این توصیه به بهانه صرفه جویی درمصرف آب معترض شدند پیشنهاد کنید هرروز با لیف وآب مرطوب نقاطی را که بیشتر عرق می کند پاک نموده وچندبار پس از شستن این کار راتکرار کنند .(حمام های ژاپنی )
۵- توصیه کنید هفته ای یک بار کفش های کتانی خودرا شسته و زیر آفتاب قرار دهند.
۶-توصیه کنید هر روز که از مدرسه به خانه می روند جورابهایشان را بشویند .
۷-لباس های زیر خود را جدا از لباسهای دیگر با دست و یا بالباس های خود در ماشین بشویند .
۸-از ضدعرق و خوشبو کننده های طبیعی (معدنی)که هیچ عارضه ای ندارند استفاده کنند.
۹-از جوراب های نخی استفاده کنند.
🔺با این روش؛ معلم می تواند علاوه بر پرورش کودکان و نوجوانانی نظیف و پلکیزه ؛ به پرورش مادران و پدرانی برای آینده کشور عزیزمان خواهد پرداخت که به امر تربیت فرزندانی حساس نسبت به بهداشت و زیبایی توجه ویژه خواهند داشت.
✍️#شکوفه_شریفی روزبهانی